مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران در دست انتشار 2026 09 22 Factors Affecting Human Trafficking in Sistan and Baluchestan Province عوامل مؤثر بر قاچاق انسان در استان سیستان و بلوچستان 1 19 FA حامد جوادی گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران علی اکبر امینی گروه علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران حمید سعیدی جوادی گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران Journal Article 1405 02 13 Human trafficking is one of the most complex forms of organized crime and is shaped by a combination of economic, social, geographic, legal, and institutional factors. Due to its transnational and exploitative nature, it produces serious consequences for social security, victims’ rights, and the rule of law. Sistan and Baluchestan Province is particularly important in this regard because of its extensive international borders, geographic dispersion, location along migration and transit routes, socioeconomic disparities, and the presence of informal cross-border movements. This study aimed to identify and explain the major factors contributing to the emergence and persistence of human trafficking in Sistan and Baluchestan Province and to analyze the interaction among these factors. The study adopted a descriptive-analytical approach with a focus on the legal, criminological, and social dimensions of human trafficking. The findings indicated that poverty, unemployment, economic insecurity, informal employment, limited public awareness, the vulnerability of women and children, irregular migration, extensive border areas, multiple unofficial routes, insufficient coordination among responsible institutions, difficulties in identifying victims, and the operation of organized criminal networks are among the most important factors contributing to human trafficking in the province. The findings also demonstrated that these factors do not operate independently; rather, they interact and reinforce one another, thereby creating conditions that facilitate the recruitment, transportation, control, and exploitation of victims. The study concludes that an effective response to human trafficking requires a comprehensive and coordinated strategy that simultaneously addresses economic development, reduction of social vulnerability, intelligent border control, victim identification and protection, specialized training of law-enforcement authorities, interagency coordination, and regional cooperation. قاچاق انسان یکی از پیچیده‌ترین اشکال جرایم سازمان‌یافته است که تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، اجتماعی، جغرافیایی، حقوقی و نهادی شکل می‌گیرد و به دلیل ماهیت فرامرزی و بهره‌کشانه خود، پیامدهای گسترده‌ای برای امنیت اجتماعی، حقوق قربانیان و حاکمیت قانون به همراه دارد. استان سیستان و بلوچستان به دلیل برخورداری از مرزهای طولانی، پراکندگی جغرافیایی، قرارگرفتن در مسیرهای مهاجرتی و ترانزیتی، وجود برخی نابرابری‌های اقتصادی و اجتماعی و فعالیت شبکه‌های غیررسمی جابه‌جایی، از جمله مناطقی است که مطالعه عوامل مؤثر بر قاچاق انسان در آن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. هدف این پژوهش، شناسایی و تبیین مهم‌ترین عوامل مؤثر بر شکل‌گیری و استمرار قاچاق انسان در استان سیستان و بلوچستان و تحلیل نحوه تعامل میان این عوامل است. پژوهش با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی و با تمرکز بر ابعاد حقوقی، جرم‌شناختی و اجتماعی این پدیده انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که فقر، بیکاری، ناامنی اقتصادی، اشتغال غیررسمی، ضعف آگاهی عمومی، آسیب‌پذیری زنان و کودکان، مهاجرت نامنظم، گستردگی مرزها، تعدد مسیرهای غیررسمی، ضعف هماهنگی میان نهادهای مسئول، دشواری شناسایی قربانیان و فعالیت شبکه‌های سازمان‌یافته از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر قاچاق انسان در استان هستند. همچنین، مشخص شد که این عوامل به‌صورت مستقل عمل نمی‌کنند، بلکه در تعامل با یکدیگر زمینه جذب، انتقال و بهره‌کشی از قربانیان را فراهم می‌سازند. بر این اساس، مقابله مؤثر با قاچاق انسان نیازمند رویکردی جامع است که در آن توسعه اقتصادی، کاهش آسیب‌پذیری اجتماعی، تقویت کنترل هوشمند مرزی، حمایت از قربانیان، آموزش تخصصی ضابطان، همکاری میان نهادهای داخلی و توسعه همکاری‌های منطقه‌ای به‌صورت همزمان مورد توجه قرار گیرد.

https://www.journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/570/621