تحلیل گفتمان انتقادی کنشگری سیاسی اجتماعی زنان پس از انقلاب اسلامی

چکیده

در پژوهش حاضر، به تحلیل گفتمان‌های سیاسی و اجتماعی کنشگری زنان در ایران از انقلاب اسلامی تا کنون پرداخته شده است. زنان، به عنوان نیمی از جمعیت جامعه، در تصمیم‌گیری‌های کلان سیاسی و اجتماعی نقش اساسی دارند. این تحقیق به بررسی گفتمان‌های مختلف دولت‌ها و نقش زنان در این گفتمان‌ها می‌پردازد و تأثیر آن‌ها بر کنشگری زنان را تحلیل می‌کند. در دوره دولت اصلاحات به رهبری سید محمد خاتمی، با شعارهایی چون "جامعه مدنی" و "قانون‌گرایی"، تلاش شد تا نهادهای سیاسی و اجتماعی اصلاح شوند و مشارکت زنان در عرصه‌های عمومی افزایش یابد. با این حال، مشکلات ساختاری و فاصله میان نظریه و عمل مانع تحقق کامل این اهداف شد. در دولت محمود احمدی‌نژاد، توجه به "خانواده" و "عدالت" و تأکید بر نقش سنتی زنان به عنوان همسر و مادر، با رویکرد غرب‌ستیزانه همراه بود. این دولت به حفظ ساختار سنتی خانواده و کاهش تعاملات بین‌المللی در زمینه حقوق زنان پرداخته و تصویری تک‌بعدی از زنان به‌عنوان موجوداتی وابسته به خانواده ارائه داد. در دولت روحانی، با شعارهایی چون "اعتدال" و "توسعه پایدار"، تلاش‌هایی برای بهبود وضعیت زنان صورت گرفت، اما به دلیل مشکلات اقتصادی و اجتماعی، پیشرفت‌های محدود و چالش‌های متعددی باقی ماند. دولت سیزدهم به ریاست سید ابراهیم رئیسی، با شعار "دولت مردمی"، برنامه‌هایی برای بهبود وضعیت زنان، به‌ویژه در زمینه‌های اشتغال و مشارکت اجتماعی و سیاسی، در نظر گرفته بود. با این حال، نرخ بالای بیکاری و موانع ساختاری همچنان به‌عنوان چالش‌های اصلی باقی مانده‌اند. این پژوهش نشان می‌دهد که گفتمان‌های دولتی تأثیر مستقیم و قابل توجهی بر نحوه کنشگری سیاسی و اجتماعی زنان در ایران داشته‌اند و تغییرات در این گفتمان‌ها نقش کلیدی در شکل‌دهی به وضعیت کنونی زنان ایفا کرده است. ایران داشته است.